October 16, 2012

دادنامه‌ای به شکل فیلم

انجمن‌های فرهنگی "پرسپولیس"، "اروپرس"، "رازی" و "تشکل اتحاد برای ایران - بلژیک" با پشتیبانی کانون حقوق بشر «امید»، در یک همکاری موفق فیلم "تابوی ایرانی" را در بروکسل به نمایش گذاشتند. در این رابطه، نقد و گزارشی خواندنی از "سیامک فرید" به دستم رسید که حیفم می‌آید دوستان این صفحه را در جریان آن نگذارم.
  
نمایش تابوی ایرانی در بروکسل
شنبه شب سیزده اکتبر، سینمای کوچکی در نزدیکی قلب تاریخی بروکسل، «گراند پلاس»، شاهد نمایش فیلم تابوی ایرانی بود. سالن کوچک سینمای «اکتورز» مملو از جمعیت به تماشای فیلمی نشست که در نوع خود یک دادنامه است و فریاد؛ فیلمی که با تلاش فراوان رضا علامه‌زاده و دوستانش گوشه‌ای از رنج‌های بهائیان ایرانی را به تصویر کشیده است. رضا علامه‌زاده سینماگر مقیم هلند در این شب از میهمانان سالن سینمای اکتورز بود. مردی که دوربینش را مانند نیشتری بکار برد تا سر از زخمی چرکین باز کند. همان زخمی که تابوی ایرانی‌اش نام نهاد. فیلم با تصاویری از زنی بهائی که ایران را ترک کرده است آغاز می‌شود و در ادامه قبرستانی با سنگ‌هائی که شکسته شده‌اند را با تصاویر یک ویدئو لرزان آماتوری به نمایش می‌گذارد. وقتی دوربین از ارتفاعات کوه‌های مازندران بالا می‌رود و پای سخن روستائیان بهائی در«ایول» می‌نشیند تا طنزی تلخ را در خود ثبت کند ضربه سختی به پیش ذهنیت‌هائی که با شنیدن نام بهائی به ذهنم می‌رسید زد. وقتی صدای تلخ خنده‌های جسته گریخته از گوشه کنار سالن نمایش بر می‌خیزد، می‌شنوم که کسی می‌گوید: نخند خوب نیست! جائی که فاجعه و طنز به هم می‌آمیزد نمی‌دانی باید بخندی یا های‌های گریه کنی!
فیلم تنها گوینده ظلم‌هائی که به بهائیان شده است، نیست بلکه از تلاش خستگی ناپذیرشان برای بقا نیز سخن می‌گوید. دانشگاه زیرزمینی بهائیان اوج این تلاش است .
موسیقی اسفندیار منفردزاده و صدای داریوش اقبالی انعکاس دقیق فاجعه است. صدای داریوش که می‌خواند: "ما نشستیم و تماشا کردیم" همه ما را کمی روی صندلی جابجا می‌کند.
رضا علامه زاده سخنی کوتاه از چگونگی ساخت فیلم و مشکلات بر سر راهش به زبان انگلیسی گفت و سپس به دلیل کمبود وقت همه با سئوالاتی فراوان سالن را ترک کردیم تا در گوشه‌ای دیگر با علامه‌زاده گفتگویی صورت گیرد.
موقع خروج از سالن یک نفر به فرانسوی به همراهش می‌گفت: جالب است که ایرانیان به این مسئله پرداخته‌اند. با اینکه فیلم تابوی ایرانی به صورت کامل روی یوتیوب وجود دارد و مدت‌ها از پخش آن از تلویزیون‌های ماهواره‌ای پارسی‌زبان از جمله صدای امریکا می‌گذرد، چنین استقبالی در بروکسل از رضا علامه‌زاده نشانه بزرگی کاری است که صورت گرفته است. این یک فیلم نیست که ساده از آن بتوان گذشت، بلکه دادنامه‌ای است که شاید هرگز به این بلندی فریاد نشده است.
سیامک فرید
□◊□
Posted by reza at October 16, 2012 10:35 AM
مطالب مرتبط